Retroactum

Uit ArchiefWiki
(Doorverwezen vanaf Retroacta)
Ga naar: navigatie, zoeken


Omschrijving[bewerken]

Archiefterminologie voor Nederland en Vlaanderen (2003)[bewerken]

Archiefbestanddeel oorspronkelijk opgemaakt of ontvangen in een ander verband dan waarin het aan een archiefstuk is toegevoegd.

Toelichting
*

  • Retroacta kunnen deel hebben uitgemaakt van het archief van een eerdere archiefvormer(bijvoorbeeld een rechtsvoorganger). Zij kunnen als bijlage aan een archiefstuk zijn toegevoegd.
  • Zij hebben of hadden dus in het algemeen hun eigen administratieve functie en context.
  • Behalve wanneer een wettelijk voorschrift zulks vereist (bijvoorbeeld bij de overdracht van onroerende zaken) is het thans gebruikelijk dat zij conform het bestemmingsbeginsel naar het oorspronkelijke archief worden teruggebracht; bij de archieven van overheidsorganen in Nederland is dat wettelijk voorgeschreven.


Gerelateerde termen
* Archiefbestanddeel, Archiefstuk, Archief, Archiefvormer, Bijlage, Context, Bestemmingsbeginsel
Referentie
* ANV, lemma 17.

Internationale terminologie[bewerken]

Relatie(s)[bewerken]

Verwijzing(en)[bewerken]

Illustratie(s)[bewerken]

Oude terminologie[bewerken]


Omschrijving[bewerken]

Archiefterminlogie[bewerken]

Archiefterminologie voor Nederland en Vlaanderen (2003)[bewerken]

Een retroactumis een

Archiefbestanddeel oorspronkelijk opgemaakt of ontvangen in een ander verband dan waarin het aan een archiefstuk is toegevoegd.

Toelichting

  • Retroacta kunnen deel hebben uitgemaakt van het archief van een eerdere archiefvormer (bijvoorbeeld een rechtsvoorganger). Zij kunnen als bijlage aan een archiefstuk zijn toegevoegd.
  • Zij hebben of hadden dus in het algemeen hun eigen administratieve functie en context.
  • Behalve wanneer een wettelijk voorschrift zulks vereist (bijvoorbeeld bij de overdracht van onroerende zaken) is het thans gebruikelijk dat zij conform het bestemmingsbeginsel naar het oorspronkelijke archief worden teruggebracht; bij de archieven van overheidsorganen in Nederland is dat wettelijk voorgeschreven.

Bron

  • ANV, lemma 17.


Lexicon van Nederlandse Archieftermen (1983)[bewerken]

Een retroactumis een bijlage die oorspronkelijk in een ander verband is opgemaakt of ontvangen, hetzij binnen hetzelfde archief, hetzij daarbuiten.

Toelichting

  • Retroacta hebben over het algemeen een zelfstandige bewijsfunctie gehad. Voormalige rechthebbenden plachten de bewijsstukken uit hun archieven over te dragen aan hun rechtsopvolgers om deze te kunnen voegen bij hun eigen bewijsstukken van hun nieuw verworven rechten.

Overgenomen uit


Nederlandse Archiefterminologie (1962)[bewerken]

Retroacta zijn tot een dossier gebrachte originele bescheiden of afschriften van bescheiden, die dateren van vóór de aanvang van de zaak.

Toelichting

  • Handleiding § 44: "Indien in een dossier, hetzij in originali of in afschrift, stukken voorkomen, ouder dan de zaak, waarover het dossier loopt (retroacta), dan zijn deze als bijlagen te beschouwen ... ". De Handleiding zegt niet, waarvan de retroacta de bijlagen zijn; het lijkt niet juist alle afschriften van oudere stukken te beschouwen als bijlagen van de stukken, die tijdens de behandeling van de zaak zijn ontvangen of opgemaakt. Daarom is er hier van afgezien retroacta als bijlagen te definiëren.
  • Door hun samenvoeging met de ontvangen of opgemaakte stukken worden zij bestanddelen van het dossier.
  • Het voorschrift inzake de datering van dossiers (Handleiding § 44): "Zij (de retroacta) mogen dus geen invloed uitoefenen op de tijdsbepaling van het dossier in den inventaris" kan ongewijzigd blijven. Het dossier loopt immers zolang de zaak loopt; de data van de oudere stukken, waarvan afschriften tijdens de behandeling van de zaak ter tafel zijn gebracht, vullen buiten de zekere tijd, waarbinnen de handelingen in dit bijzonder geval zijn gesteld.

Overgenomen uit

  • NAT, lemma 65.


Handleiding voor het ordenen en beschrijven van archieven (1898)[bewerken]

Indien in een dossier, hetzij in originali of in afschrift, stukken voorkomen, ouder dan de zaak, waarover het dossier loopt (retroacta), dan zijn deze als bijlagen te beschouwen. Zij mogen dus geen invloed uitoefenen op de tijdsbepaling van het dossier in den inventaris, evenmin op de rangschikking der stukken in het dossier, indien die chronologisch worden geordend.

Toelichting

  • In een dossier van een proces of van een rapport met voorafgaand onderzoek uit zeker jaar zullen allicht vonnissen, eigendomsbewijzen, contracten of rapporten van vroegere onderzoekingen, alle van veel ouderen datum, voorkomen. Zijn de stukken van het dossier chronologisch gerangschikt, dan behooren die retroacta te worden ingevoegd op eene plaats in het dossier, welke wordt aangegeven door den tijd, waarop die retroacta in het proces zijn gebracht of bij het rapport gevoegd. Een eigendomsbewijs van 1425 b.v. moet in een procesbundel, loopende van 1710-1714, niet als oudste en eerste stuk worden geplaatst; doch wanneer het stuk b.v. 10 Januari 1712 aan het gerecht is overgelegd, moet het bij of terstond na de stukken van dien laatstgenoemden datum in het dossier worden gelegd.
  • Niet alle dossiers zijn echter chronologisch te rangschikken, eene systematische orde verdient soms de voorkeur (b.v. bij processtukken). Dikwijls bevindt zich bij een dossier eene gelijktijdige lijst (rotulus of inventaris van stukken), die de orde bepaalt, of geven cijfers of letters, op de stukken geplaatst, de volgorde aan. In zulk een geval moet deze orde natuurlijk worden gevolgd.

Overgenomen uit


Relaties[bewerken]

Externe verwijzingen[bewerken]

Voorbeeld[bewerken]